Tijdens de jubileumeditie van Dag van Ruimtelijke Ordening heeft minister Boekholt-O’Sullivan het advies Thuis in de toekomst - pleidooi voor een leefbare, rechtvaardige en duurzame woonomgeving van het College van Rijksbouwmeester & Rijksadviseurs (CRa) in ontvangst genomen. Hierin pleit het CRa om wonen weer als publieke waarde te benaderen.
Bouwen als maatschappelijke opgave
De wooncrisis gaat over meer dan een tekort aan woningen. Het gaat ook over de ongelijke verdeling van ruimte, kansen en betaalbaarheid. De buurten die we vandaag bouwen, bepalen het Nederland van morgen. Hoe bouwen we niet alleen voldoende woningen, maar ook leefbare, duurzame en rechtvaardige woonomgevingen waar mensen zich thuis voelen? Daarvoor is naast snelheid en voldoende bouwlocaties ook een brede blik nodig, nu én in de toekomst.
Het CRa pleit daarom voor een bredere benadering van de woonopgave. De woonopgave is niet alleen een bouwopgave, maar ook een maatschappelijke opgave. Door opgaven voor klimaatbestendigheid, leefbaarheid en gezondheid slim te combineren, kan woningbouw meerdere doelen tegelijk dienen.
Aanbevelingen voor de woonomgeving van morgen
Met zes aanbevelingen, toekomstbeelden, analyses en concrete oplossingsrichtingen laat het CRa zien hoe een kwalitatieve aanpak vanuit publieke waarden er in de praktijk uit kan zien. Deze aanbevelingen zijn bedoeld om te inspireren en overtuigen, en vormen een uitnodiging om samen een lange termijnvisie op wonen uit te werken.
-
Rechtvaardigheid: Heroriënteer grond- en woonbeleid, zodat grondwaardestijging terugvloeit naar de samenleving en iedereen toegang heeft tot betaalbare woonruimte en wonen weer een gemeenschappelijk goed wordt.
-
Schoonheid: Schoonheid is geen luxe, maar een publieke waarde die zorgt voor hechting aan de omgeving en culturele identiteit. Ontwerpkracht en vakmanschap moeten weer centraal staan.
-
Bouwcultuur binnen planetaire grenzen: Sloop minder, bouw compacter en zet massaal in op biobased materialen om de CO₂-uitstoot te minimaliseren.
-
Gezondheid: Maak ruimte voor bewegen, ontmoeten en natuur, om welzijn te vergroten en toekomstige zorgkosten te beperken.
-
Samenleven: Investeer in inclusieve publieke ruimte en diverse woonvormen, zodat buurten en gemeenschappen veerkrachtig en sociaal weerbaar worden.
-
Klimaatadaptatie: Laat water en bodem leidend zijn bij locatiekeuzes, zodat wijken bestand zijn tegen hitte, droogte en overstromingen.