Het Nederlandse landschap verandert continu. In de afgelopen decennia leidde deze veranderingen op veel plekken tot een afname van onder andere de cultuurhistorische waarden en biodiversiteit. Om meer zicht te krijgen in deze veranderingen, is de Monitor Landschap ontwikkeld.

Objectieve informatie

Deze monitor geeft beleidsmakers, onderzoekers en ontwerpers objectieve informatie over hoe het landschap verandert - door de tijd heen en op verschillende schaalniveaus. Met deze inzichten kunnen zij deze veranderingen beter duiden, waarderen en waar nodig er gericht naar handelen.

6 basis indicatoren

De Monitor Landschap volgt sinds 2017 de veranderingen in het Nederlandse landschap. De monitor werkt met 6 basisindicatoren, die samen een compleet beeld geven van de ontwikkeling van het landschap:

  1. Bebouwing: verspreiding van gebouwen in het buitengebied en de invloed hiervan op de ruimtelijke structuur.
  2. Landgebruik: hoe wordt de ruimte benut, zoals voor landbouw, natuur of stedelijke functies.
  3. Openheid: hoeveel van het landschap is zichtbaar vanaf één punt.
  4. Opgaand groen: de aanwezigheid van bomen, struiken en andere hogere beplanting in het landschap.
  5. Historische lijnelementen: lijnvormige landschapselementen zoals waterlopen, wegen, bomenrijen en hagen die nog op hun historische locaties zichtbaar zijn.
  6. Reliëf: natuurlijke hoogteverschillen in het landschap en veranderingen in hoogte door grondbewerking, agrarische ingrepen of natuurbeheer.

Voor elke indicator toont de monitor een landdekkend beeld (exclusief bebouwde kommen) van de actuele situatie én de ontwikkelingen door de jaren heen. Hiervoor gebruiken we openbaar beschikbare databronnen, zoals basisregistraties. Zowel deze bronbestanden als de inzichten van de monitor zijn vrij te downloaden.